دکتر نگین حدادی / بیماری های زنان / کیست تخمدان: علل، علائم و درمان
مدت زمان مطالعه ۵ دقیقه

کیست تخمدان: علل، علائم و درمان

کیست های تخمدان کیسه های مایعی هستند که می توانند روی تخمدان ها رشد کنند. آنها بسیار رایج هستند. اکثر زنان حداقل یک بار در زندگی خود به آن مبتلا می شوند. در بیشتر موارد، کیست های تخمدان تهدید کننده زندگی یا حتی آزاردهنده نیستند. برخی از زنان موارد پیشرفته تری را تجربه می کنند که نیاز به درمان پزشکی دارند.

علل کیست تخمدان چیست؟

زنانی که بین دوران بلوغ و یائسگی هستند، بیشتر در معرض ابتلا به کیست تخمدان هستند. انواع مختلفی از کیست ها وجود دارد که می توانند در این دوره از زندگی روی تخمدان ها ایجاد شوند. شایع ترین کیست عملکردی است. تخمدان ها ساختارهایی به نام فولیکول ها را رشد می دهند که در آن تخمک های نابالغ رشد می کنند. اگر فولیکول باز نشود و تخمک آزاد نشود، پر از مایع می شود و باعث ایجاد کیست می شود. این یکی از انواع کیست های عملکردی به نام کیست فولیکولی است. سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) زمانی است که بدن هورمون کافی برای آزاد کردن تخمک توسط فولیکول تولید نمی کند و باعث ایجاد کیست های فولیکولی می شود. سندرم تخمدان پلی کیستیک تولید طبیعی هورمون ها را مختل می کند که می تواند مشکلات مختلفی ایجاد کند.

سایر کیست ها از بافت و سلول ها ایجاد می شوند. برخی از آنها با بافت تخمدان پر از مایع آبکی یا ماده مخاطی ایجاد می شوند. این نوع کیست ها سیستادنوما نامیده می شوند. کیست های درموئید کیست های تخمدانی هستند که می توانند حاوی مو، پوست یا دندان باشند. این افزودنی‌های غیرعادی توسط سلول‌هایی ایجاد می‌شوند که تخم‌های انسان را تولید می‌کنند.

آندومتریوم ها کیست هایی هستند که به دلیل رشد سلول های آندومتر رحم در خارج از رحم و اتصال به تخمدان برای تشکیل رشد ایجاد می شوند. گاهی اوقات کیست ها می توانند در اثر عوامل خارجی ایجاد شوند. به عنوان مثال، داروهای باروری می توانند باعث ایجاد کیست های متعدد و بزرگ روی تخمدان ها شوند. این وضعیت سندرم تحریک بیش از حد تخمدان نامیده می شود. وقتی کیست سرطانی می شود به آن سرطان تخمدان می گویند.

کیست تخمدان

علائم

بسیاری از زنان مبتلا به کیست تخمدان هیچ علامتی را تجربه نمی کنند. این به ویژه در مورد کیست های عملکردی صادق است. علائم معمولاً زمانی رخ می دهند که مشکلی پیش بیاید. به عنوان مثال، یک کیست ممکن است بزرگتر شود، شروع به خونریزی کند، باز شود، لوله فالوپ بپیچد یا در خون رسانی به تخمدان اختلال ایجاد کند. برخی از علائم نیز زمانی ایجاد می شوند که کیست در حین مقاربت جنسی برآمده می شود.

علائم احتمالی می تواند شامل احساس پری لگن باشد زیرا کیست بر روی مثانه فشار می آورد، حساسیت لگنی یا درد در سمت راست یا چپ پایین شکم که می تواند به پشت و پایین تا پاها تابیده شود، درد هنگام اجابت مزاج و حساسیت پستان. همچنین تغییرات در چرخه قاعدگی، مانند لکه بینی یا خونریزی در زمان هایی غیر از زمانی که انتظار قاعدگی وجود دارد و مشکل در تخلیه مثانه.

زنانی که کیست تخمدان را تجربه می کنند ممکن است در غذا خوردن نیز مشکل داشته باشند. سیر شدن سریع هنگام غذا خوردن، کاهش اشتها و کاهش وزن بدون تلاش بیشتر روزها برای حداقل دو هفته ممکن است نشانه کیست باشد. مهم است که از علائم کیست تخمدان آگاه باشید زیرا برخی از علائم نشانه نیاز به مراقبت فوری پزشکی است. اگر درد ناگهانی و شدید شکم یا لگن، تهوع یا استفراغ یا تب را تجربه کردید، فورا به پزشک مراجعه کنید، زیرا ممکن است نشانه ای از یک مشکل جدی تر باشد.

تشخیص و درمان کیست تخمدان


اکثر کیست ها خود به خود و بدون نیاز به درمان در ۸ تا ۱۲ هفته از بین می روند. با این حال، کیست هایی که بزرگتر از ۵ سانتی متر رشد می کنند، در معرض خطر بیشتری برای پیچ خوردگی (پیچش در اطراف لوله فالوپ) هستند. پیچ خوردگی یک مورد اورژانسی زنانه است. زنان مبتلا به پیچ خوردگی تخمدان با شروع ناگهانی درد شکمی که اغلب با حالت تهوع و احتمالاً استفراغ و تب خفیف همراه است، مراجعه می‌کنند.

نظارت زودهنگام برای یافتن کیست های تخمدان قبل از تبدیل شدن به یک مشکل کلیدی است. همه زنان باید به طور منظم به متخصص زنان خود مراجعه کنند. معاینات معمول لگن می تواند کیست تخمدان یا هر تغییر دیگری در تخمدان شما را در اسرع وقت تشخیص دهد. مهم است که به بدن خود توجه کنید و هر گونه تغییر در چرخه ماهانه خود را به پزشک خود گزارش دهید.

پزشکان اغلب با استفاده از سونوگرافی کیست را بررسی می کنند، اما سایر دستگاه های تصویربرداری مانند سی تی اسکن یا ام آر آی نیز ممکن است استفاده شوند. همچنین ممکن است آزمایش خون برای جستجوی تغییرات در سطوح هورمونی، علائم بارداری و سرطان احتمالی انجام شود. هنگامی که کیست تایید شد، کیست های بزرگتر، سرطانی یا پایدار ممکن است با جراحی برداشته شوند.

اگر زن نزدیک به یائسگی باشد، کیست ها نیز ممکن است برداشته شوند. برخی از زنان بیشتر مستعد ایجاد کیست هستند. در این موارد، یک متخصص پزشکی اغلب کنترل بارداری حاوی استروژن را برای کمک به کاهش خطر ابتلا به انواع خاصی از کیست های عملکردی که پس از تخمک گذاری رخ می دهد، تجویز می کند.

زنان اغلب نگران هستند که کیست ها ممکن است بر باروری آنها تأثیر بگذارد. به طور کلی، باروری تحت تأثیر کیست های عملکردی قرار نمی گیرد. با این حال، اگر کیست ها خیلی بزرگ شوند و نیاز به جراحی داشته باشند، همیشه این خطر وجود دارد که بافت تخمدان آسیب ببیند یا تخمدان به طور کامل برداشته شود. تا زمانی که تخمدان دیگر سالم است و به درستی کار می کند، یک زن معمولاً می تواند بچه دار شود.

دکتر نگین حدادی

دکتر نگین حدادی

جراح و متخصص زنان، زایمان، نازایی
فلوشیپ پریناتالوژی از اروپا
• دارای بورد تخصصی
• فلوشیپ حاملگی پر خطر
• فلوشیپ پریناتولوژی از اروپا
• عضو انجمن بین المللی سونوگرافی زنان ISOUG
• عضو انجمن پریناتولوژی اروپا EAPM
• عضو FMF انگلستان اکادمی مادر و کودک انگلیس با ID Number 135909
مقالات مرتبط
واکسن HPV

واکسن HPV

واکسیناسیون بهترین محافظت در برابر عفونت های HPV و عوارض آن است. واکسن های HPV (Cervarix و Gardasil) در برابر HPV 16 و 18 که...

رابطه جنسی دردناک (واژینیسموس)

رابطه جنسی دردناک (واژینیسموس)

واژینیسموس انقباض بیش از حد ماهیچه های واژن است که دخول در حین رابطه جنسی را دشوار می کند. واژینیسموس می تواند اولیه یا...

درباره یائسگی و علائم آن

درباره یائسگی و علائم آن

یائسگی پایان دوره باروری زنان است که معمولاً در حدود 50 سالگی است. با توقف قاعدگی و همچنین توقف تخمک گذاری و ترشح هورمون های...

پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

۰ دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.